Khó khăn tiêm chủng ở Nậm Pồ

09:06 - Thứ Năm, 07/06/2018 Lượt xem: 1014 In bài viết
ĐBP - Một lần được cùng cán bộ y tế huyện Nậm Pồ đi tiêm chủng, chúng tôi đã thấu hiểu bao nỗi khó khăn của những người “cõng” vắc xin lên vùng cao. Sáng sớm, từ Trung tâm Y tế huyện Nậm Pồ, chúng tôi theo các y, bác sĩ tới Trạm Y tế xã Nậm Chua hỗ trợ tiêm chủng. Tại đây, sau khi chuẩn bị thuốc men, vật tư đầy đủ, chúng tôi và cán bộ y tế phải đi bộ hơn 4km mới vào được bản Nậm Chua 4 để tiêm chủng. Cùng đi với tôi, anh Lầu A Pó, cán bộ phụ trách công tác y tế dự phòng tại Trung tâm Y tế huyện Nậm Pồ, chia sẻ: Do địa bàn xa xôi, cách trở và trình độ hiểu biết của bà con còn hạn chế, họ không mặn mà với cơ sở y tế, vì vậy không tự giác đến hoặc đưa trẻ đến trạm y tế xã để tiêm chủng. Chính vì thế, đều đặn một tháng hai lần, chúng tôi đều tới các bản vùng cao trong huyện hỗ trợ cán bộ y tế xã tiêm chủng cho phụ nữ mang thai, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ.

 

Cán bộ y tế xã Nậm Chua khám và tiêm vắc xin cho trẻ tại bản Nậm Chua 4, xã Nậm Chua (huyện Nậm Pồ).

Do vào mùa mưa, đường bản khá lầy lội, khi tới trung tâm bản Nậm Chua 4, đoàn tiêm chủng ai cũng nhễ nhại mồ hôi, lấm lem bùn đất. Ðặt chiếc bình đựng vắc xin nặng 6kg xuống đất sau gần 2 tiếng vác trên vai, anh Lò Văn Bích, Phó trạm trưởng Trạm Y tế xã Nậm Chua cho biết: Tuần nào cũng vậy. Muốn bà con cho trẻ em và phụ nữ có thai tiêm chủng đầy đủ thì chúng tôi cứ phải đến nhiều lần. Ở bản Nậm Chua 4 hiện có trên 30 đối tượng (gồm phụ nữ có thai và trẻ dưới 5 tuổi) cần được tiêm chủng, nhưng không phải khi nào lên bản chúng tôi cũng gặp được họ, mà gặp rồi đôi khi họ còn không cho tiêm.

Theo chia sẻ của anh Lò Văn Bích, thì ở địa bàn này, đa phần là người dân tộc Mông sinh sống, còn tồn tại nhiều tập quán khá lạc hậu. Họ chưa hiểu về lợi ích của việc tiêm vắc xin phòng bệnh đối với phụ nữ có thai và trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ; mà chỉ thấy rằng, việc “đâm kim tiêm” vào người gây đau đớn cho phụ nữ, cho trẻ, nhất là khi trẻ đang khỏe mạnh bình thường sau khi tiêm vắc xin thì có biểu hiện đau, nóng sốt... nên bà con bảo nhau từ chối việc tiêm chủng. Nhiều người dân đã cho con em tiêm 1 mũi vắc xin, đến khi cán bộ y tế vào tiêm mũi 2 thì không cho tiêm nữa. Chính vì thế, ngoài việc tiêm chủng, các cán bộ y tế còn phải mất nhiều thời gian tuyên truyền, giải thích, thậm chí chờ đợi hàng tiếng đồng hồ mới có thể tiêm chủng được cho phụ nữ, trẻ em.

Tại buổi tiêm chủng cán bộ y tế chỉ gặp gỡ, thăm khám và tiêm chủng được cho 2 phụ nữ mang thai và 3 trẻ nhỏ trong bản Nậm Chua 4. Con số này chỉ chiếm 1/6 số đối tượng cần phải được tiêm trong bản. Ông Vàng A Súa, Trưởng bản Nậm Chua 4 chia sẻ: Bà con ở bản thường ngày đi làm nương tối mịt mới về. Trẻ nhỏ cũng được bố mẹ mang theo lên nương rồi. Mặc dù tôi đã thông báo trước về lịch tiêm chủng, nhưng họ chưa hiểu được lợi ích tiêm chủng nên rất thờ ơ. Có gia đình biết cán bộ y tế vào bản tiêm chủng còn đưa con trốn đi để tránh “bị” tiêm chủng.

Anh Lầu A Pó có 8 năm làm công tác y tế dự phòng và đi hỗ trợ cán bộ y tế xã tiêm chủng ở vùng cao huyện Nậm Pồ (trước đây là huyện Mường Nhé). Tuy nhiên, anh cũng nhận định chưa thấy nơi nào, việc tiêm chủng lại khó khăn như ở huyện Nậm Pồ. Chỉ tính riêng năm 2017, toàn huyện có 11/15 xã có tỷ lệ tiêm chủng đạt thấp dưới 30% số đối tượng cần tiêm chủng (gồm phụ nữ có thai, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ). Trong đó, thấp nhất là 5 xã: Na Cô Sa, Nậm Nhừ, Nậm Tin, Vàng Ðán và Nậm Chua. Do địa bàn các xã này chủ yếu là người dân tộc Mông sinh sống, còn nhiều hủ tục. Những năm trước, tại huyện Nậm Pồ còn khá nhiều “bản trắng tiêm vắc xin”. Riêng từ đầu năm 2018 đến nay, vẫn còn 1 bản là Nậm Nhừ 1 (xã Nậm Nhừ) có tỷ lệ tiêm vắc xin là 0%.

Trao đổi với chúng tôi, ông Ðiêu Bình Dương, Phó Chủ tịch UBND huyện Nậm Pồ nhận định: Những năm qua, tỷ lệ tiêm chủng tại một số xã trong huyện rất thấp. Ðây là nguyên nhân chính gia tăng tỷ lệ trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ mắc hoặc tử vong do bệnh truyền nhiễm. Do đó, UBND huyện đã xây dựng nhiều kế hoạch cụ thể để thúc đẩy tỷ lệ tiêm chủng vùng cao. Riêng từ đầu tháng 5/2018 đến nay, UBND huyện và Trung tâm Y tế huyện đã tổ chức 5 hội nghị truyền thông về tiêm chủng mở rộng tại 5 xã có tỷ lệ tiêm chủng thấp nhất trong huyện, gồm: Na Cô Sa, Nậm Nhừ, Nậm Tin, Vàng Ðán và Nậm Chua. Tại những xã này, cán bộ truyền thông y tế dự phòng phải vào từng bản tuyên truyền, giải thích về lợi ích tiêm chủng đối với sức khỏe bà con. Nắm rõ được những khó khăn, vất vả của cán bộ y tế đang thực hiện tiêm chủng vùng cao, trong thời gian tới, chính quyền huyện Nậm Pồ sẽ quan tâm hơn nữa trong việc bổ sung cơ sở vật chất, trang thiết bị cho các trạm y tế xã, tăng cường bồi dưỡng chuyên môn, tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ y tế và quan tâm hơn nữa tới chế độ, chính sách, tâm tư của những cán bộ y tế vùng cao...

Bài, ảnh: Phương Liên
Bình luận